Νέες διευκολύνσεις για non-dom και συνταξιούχους εξωτερικού που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα
Oι παρεμβάσεις αποσκοπούν στην παροχή μεγαλύτερης χρονικής ευχέρειας για την καταβολή των φόρων που προβλέπονται στα δύο ειδικά καθεστώτα, καθώς και στην ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου μέσω της αναμόρφωσης των διαδικασιών εξέτασης των αιτήσεων και έκδοσης των σχετικών διοικητικών πράξεων.
Σημαντικές τροποποιήσεις στο καθεστώς εναλλακτικής φορολόγησης φυσικών προσώπων και συνταξιούχων που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα εισάγει το άρθρο 94 του νομοσχεδίου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το οποίο κατατέθηκε στη Βουλή.
Οι αλλαγές αφορούν τα άρθρα 5Α και 5Β του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013), που ρυθμίζουν το ειδικό καθεστώς φορολόγησης των λεγόμενων non-dom φορολογουμένων και των συνταξιούχων αλλοδαπής. Ο όρος non-dom (από το αγγλικό non-domiciled) χρησιμοποιείται διεθνώς για φυσικά πρόσωπα που γίνονται φορολογικοί κάτοικοι μιας χώρας, χωρίς όμως να θεωρούνται ότι έχουν εκεί τη μόνιμη φορολογική τους «κατοικία» ή το κέντρο των οικονομικών τους συμφερόντων.
Κεντρική αλλαγή αποτελεί η μετάθεση της προθεσμίας καταβολής του φόρου, καθώς ο κατ’ αποκοπή φόρος των 100.000 ευρώ που προβλέπεται για τους υπαγόμενους στο άρθρο 5Α, καθώς και τα επιπλέον 20.000 ευρώ για κάθε συγγενικό πρόσωπο που εντάσσεται στο καθεστώς, θα καταβάλλονται πλέον έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του Δεκεμβρίου κάθε έτους. Η ίδια προθεσμία ισχύει και για τον αυτοτελή φόρο 7% που επιβάλλεται στο εισόδημα αλλοδαπής των συνταξιούχων του άρθρου 5Β. Μέχρι σήμερα η πληρωμή έπρεπε να πραγματοποιείται εντός του Ιουλίου.
Παράλληλα, καταργείται η υποχρέωση καταβολής του κατ’ αποκοπή φόρου του πρώτου έτους εντός 30 ημερών από την έγκριση της αίτησης υπαγωγής στο καθεστώς του άρθρου 5Α, διευκολύνοντας τους νέους φορολογικούς κατοίκους που επιλέγουν την Ελλάδα.
Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης την κατάργηση της καταληκτικής προθεσμίας της 31ης Μαρτίου για την υποβολή αιτήσεων υπαγωγής τόσο στο καθεστώς non-dom όσο και στο ειδικό καθεστώς των συνταξιούχων αλλοδαπής. Ταυτόχρονα, απαλείφονται οι υφιστάμενες προθεσμίες που δεσμεύουν τη φορολογική διοίκηση για την εξέταση των αιτήσεων και την έκδοση αποφάσεων, οι οποίες έως σήμερα ορίζονταν έως το τέλος Ιουνίου για το άρθρο 5Α και εντός 60 ημερών για το άρθρο 5Β.
Επιπλέον, επικαιροποιείται η νομοθετική παραπομπή σχετικά με την πράξη προσδιορισμού του φόρου στο άρθρο 5Α, ώστε να εναρμονιστεί με τις διατάξεις του νέου Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (ν. 5104/2024).
Αλλαγές επέρχονται και στις εξουσιοδοτικές διατάξεις των δύο άρθρων. Εφεξής, οι σχετικές κανονιστικές αποφάσεις θα εκδίδονται αποκλειστικά από τον Διοικητή της ΑΑΔΕ, αντί της προηγούμενης διαδικασίας που απαιτούσε κοινή απόφαση με τον Υπουργό Οικονομικών. Παράλληλα, προβλέπεται η ενιαία ρύθμιση των προθεσμιών υποβολής των αιτήσεων και έκδοσης των πράξεων διοικητικού προσδιορισμού του φόρου.
Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, οι παρεμβάσεις αποσκοπούν στην παροχή μεγαλύτερης χρονικής ευχέρειας για την καταβολή των φόρων που προβλέπονται στα δύο ειδικά καθεστώτα, καθώς και στην ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου μέσω της αναμόρφωσης των διαδικασιών εξέτασης των αιτήσεων και έκδοσης των σχετικών διοικητικών πράξεων. Το υπουργείο εκτιμά ότι οι αλλαγές θα συμβάλουν στη βελτίωση της λειτουργίας του πλαισίου προσέλκυσης φορολογικών κατοίκων και συνταξιούχων από το εξωτερικό.
