ΕΚΤ: Ο πόλεμος στο Ιράν εντείνει τους κινδύνους για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα της Ευρώπης
Ένα σενάριο αισθητά ασθενέστερης ανάπτυξης σε συνδυασμό με ένα πιο επίμονο ενεργειακό σοκ θα μπορούσε να οδηγήσει σε απότομη ανατιμολόγηση στις αγορές κρατικών ομολόγων.
Καμπανάκι κινδύνου για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή και ειδικότερα ο πόλεμος στο Ιράν χτυπά η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, προειδοποιώντας ότι οι εξελίξεις ενδέχεται να επιβαρύνουν περαιτέρω τις ήδη αυξημένες χρηματοπιστωτικές ευπάθειες της ευρωζώνης.
Στην εξαμηνιαία Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας που δημοσιεύθηκε την Τετάρτη, η ΕΚΤ επισημαίνει ότι ο πόλεμος στο Ιράν, σε συνδυασμό με τις συνεχιζόμενες εμπορικές εντάσεις, θα μπορούσαν να επιβραδύνουν την οικονομική ανάπτυξη στην ευρωζώνη, να αυξήσουν το κόστος δανεισμού και να δυσκολέψουν τα κράτη-μέλη στη χρηματοδότηση των δημοσιονομικών τους αναγκών.
Παρά τις γεωπολιτικές εξελίξεις, οι χρηματοπιστωτικές αγορές εμφανίζονται μέχρι στιγμής ανθεκτικές, με τις μετοχές να παραμένουν σε υψηλές αποτιμήσεις, το εταιρικό κόστος δανεισμού σε χαμηλά επίπεδα και τα spreads των κρατικών ομολόγων της ευρωζώνης να διατηρούνται περιορισμένα. Ωστόσο, η ΕΚΤ εκφράζει ανησυχία ότι οι επενδυτές ενδέχεται να υποτιμούν τους κινδύνους.
Όπως αναφέρει η κεντρική τράπεζα, ένα σενάριο αισθητά ασθενέστερης ανάπτυξης σε συνδυασμό με ένα πιο επίμονο ενεργειακό σοκ θα μπορούσε να οδηγήσει σε επαναξιολόγηση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας και σε απότομη ανατιμολόγηση στις αγορές κρατικών ομολόγων. Μια τέτοια εξέλιξη θα αύξανε περαιτέρω το κόστος δανεισμού για επιχειρήσεις και κυβερνήσεις, ενισχύοντας τους κινδύνους για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και την πραγματική οικονομία.
Η ΕΚΤ υπογραμμίζει ότι ο κίνδυνος αυτός γίνεται εντονότερος σε μια περίοδο όπου οι κυβερνήσεις καλούνται να χρηματοδοτήσουν αυξημένες ανάγκες που σχετίζονται με τις αμυντικές δαπάνες, την πράσινη μετάβαση και πιθανές παρεμβάσεις στήριξης απέναντι στις αυξανόμενες τιμές ενέργειας, περιορίζοντας τα δημοσιονομικά περιθώρια.
Πρόσθετη ανησυχία προκαλεί και η αυξανόμενη παρουσία των hedge funds στις αγορές κρατικών ομολόγων. Αν και συμβάλλουν στη ρευστότητα σε περιόδους ομαλότητας, η υψηλή μόχλευση που χρησιμοποιούν μπορεί να ενισχύσει τη μεταβλητότητα σε περιόδους αναταράξεων.
Παράλληλα, η ΕΚΤ εστιάζει στους μη τραπεζικούς χρηματοπιστωτικούς διαμεσολαβητές, οι οποίοι χαρακτηρίζονται από χαμηλότερη ρευστότητα, αυξημένη μόχλευση και πιο περιορισμένη εποπτεία. Λόγω των ισχυρών διασυνδέσεών τους με το παραδοσιακό τραπεζικό σύστημα, μια πιθανή κρίση θα μπορούσε να μεταδοθεί ευρύτερα στον χρηματοπιστωτικό τομέα.
Η κεντρική τράπεζα προειδοποιεί επίσης ότι οι ανησυχίες για τη βιωσιμότητα του αμερικανικού χρέους θα μπορούσαν να επηρεάσουν και την Ευρώπη, παρά τον παραδοσιακό ρόλο των αμερικανικών ομολόγων ως «ασφαλούς καταφυγίου». Παράλληλα, σημειώνει ότι οι αγορές παρακολουθούν με αυξημένη προσοχή την εξάρτηση εταιρειών τεχνητής νοημοσύνης από τον δανεισμό, στοιχείο που ενδέχεται να αποτελέσει πρόσθετη πηγή κινδύνου.
